|
There are no translations available
De risico's van vliegen
Verschenen in oktober 2009; bron: Medisch Dossier
Vliegen
heet de veiligste manier van reizen te zijn. Maar de straling waaraan
we blootstaan door heel vaak vliegen kan schadelijk zijn.
Luchtreizen
zijn een comfortabele en alom beschikbare vorm van vervoer. Dat is de
reden dat zo'n miljard reizigers per jaar het luchtruim kiezen1. Toch
is er steeds meer zorg over het effect op de gezondheid, vooral als men
vaak vliegt en over lange afstanden - wat een steeds groter deel van de
luchtreizigers doet.
Naast jetlag en diepe veneuze trombose (DVT)
hangt namelijk nog een aantal minder bekende aandoeningen samen met
vliegen, waaronder kanker.
Verband met kanker
In
een aantal onderzoeken was al een relatie gevonden tussen luchtreizen
en kanker, maar deze hadden betrekking op personen die vlogen voor hun
beroep. De onderzoeksresultaten waren nogal alarmerend: ze wezen
unaniem in de richting van een verhoogd risico van borstkanker bij
stewardessen en van huidkanker bij zowel piloten als cabinepersoneel2.
Uit
Japans onderzoek kwam naar voren dat onder vrouwelijk personeel veertig
procent meer borstkanker voorkwam dan bij vrouwen in het algemeen3.
Andere studies uit Finland, IJsland, Noorwegen, Denemarken en de
Verenigde Staten lieten ook een verhoogd borstkankerrisico zien bij
vrouwelijk cabinepersoneel; bij degenen die vijf jaar in dit beroep
werkten zelfs tot vijfmaal hoger4.
Huidkanker (kwaadaardig melanoom)
komt onder het cabinepersoneel twee- tot driemaal zo vaak voor als
normaal5,6 en bij piloten in de burgerluchtvaart is het risico zelfs
tienmaal hoger. Sommigen, vooral vliegers op internationale routes,
lopen nog meer risico7. Daarnaast zijn nog veel andere vormen van
kanker bij piloten ontdekt, hoewel hierover de onderzoeken minder
eenduidig zijn. Uit één onderzoek bleek een significant verhoogd risico
op acute myeloïde leukemie (AML, een vorm van bloedkanker), terwijl
andere onderzoeken hogere cijfers voor darmkanker, hersentumor, kanker
van prostaat en rectum en de ziekte van Hodgkin lieten zien7,8.
Wat
is de oorzaak van dit beroepsrisico? Volgens sommigen is het niet de
baan op zich waardoor piloten en cabinepersoneel gevaar lopen maar
leefstijlfactoren die ermee samenhangen. In het geval van borstkanker
zou dat het voortplantingsgedrag kunnen zijn (stewardessen zijn vaak
kinderloos, of krijgen pas op latere leeftijd kinderen, wat bekende
risicofactoren zijn voor deze vorm van kanker). Meer huidkanker kan
samenhangen met meer blootstelling aan de zon (vliegtuigbemanning
brengt meer tijd in zonnige oorden door dan anderen)8.
In
verschillende onderzoeken is met al deze factoren rekening gehouden
maar bleken ze het hogere risico niet volledig te verklaren. 4,9
|